Piast Gliwice przez większość swojej historii był klubem drugoligowym. Dopiero w XXI wieku gliwiczanie wdarli się do polskiej piłkarskiej elity, a w sezonie 2018/19 sięgnęli po pierwsze w historii mistrzostwo Polski. Droga do tego sukcesu zajęła 74 lata – od założenia klubu w czerwcu 1945 roku przez repatriantów ze Lwowa, przez dekady w niższych ligach, aż po triumf pod wodzą Waldemara Fornalika.
Historia pozycji Piasta w ligowych rozgrywkach to opowieść o wytrwałości i konsekwentnym budowaniu pozycji. Klub, który spędził 33 sezony w drugiej lidze, dziś regularnie walczy o europejskie puchary.
| # | Drużyna | M | PKT | Z | R | P | Bramki | +/- | Forma |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Lech PoznańLM | 26 | 44 | 12 | 8 | 6 | 46:37 | +9 | |
| 2 | Zagłębie LubinLM | 26 | 41 | 11 | 8 | 7 | 40:30 | +10 | |
| 3 | Jagiellonia BiałystokLK | 26 | 41 | 11 | 8 | 7 | 43:34 | +9 | |
| 4 | Górnik ZabrzeLK | 26 | 39 | 11 | 6 | 9 | 36:32 | +4 | |
| 5 | Wisła Płock | 26 | 39 | 10 | 9 | 7 | 28:25 | +3 | |
| 6 | Raków Częstochowa | 26 | 38 | 11 | 5 | 10 | 35:33 | +2 | |
| 7 | Motor Lublin | 26 | 37 | 9 | 10 | 7 | 35:38 | -3 | |
| 8 | Korona Kielce | 26 | 36 | 10 | 6 | 10 | 33:29 | +4 | |
| 9 | Cracovia | 26 | 36 | 9 | 9 | 8 | 31:28 | +3 | |
| 10 | GKS Katowice | 26 | 36 | 11 | 3 | 12 | 35:35 | 0 | |
| 11 | Piast Gliwice | 26 | 35 | 10 | 5 | 11 | 32:33 | -1 | |
| 12 | Lechia Gdańsk | 26 | 34 | 11 | 6 | 9 | 51:48 | +3 | |
| 13 | Pogoń Szczecin | 26 | 34 | 10 | 4 | 12 | 36:40 | -4 | |
| 14 | Radomiak Radom | 26 | 33 | 8 | 9 | 9 | 42:40 | +2 | |
| 15 | Legia Warszawa | 26 | 30 | 6 | 12 | 8 | 30:31 | -1 | |
| 16 | Arka Gdynia↓ | 26 | 30 | 8 | 6 | 12 | 25:44 | -19 | |
| 17 | Widzew Łódź↓ | 26 | 29 | 8 | 5 | 13 | 31:34 | -3 | |
| 18 | Bruk-Bet Termalica Nieciecza↓ | 26 | 22 | 5 | 7 | 14 | 30:48 | -18 |
Pierwsze dekady – zmagania na zapleczu ekstraklasy
Piast oficjalnie w lidze polskiej pojawił się w 1956 roku, startując od trzeciego poziomu rozgrywek. Szybko uzyskał awans do II ligi, ale ponownie spadł z niej w 1964 roku. W 1957 roku drużyna awansowała do II ligi, co zbiegło się z oddaniem do użytku nowego stadionu.
Od 1970 roku do 1989 roku Piast grał na zapleczu Ekstraklasy. To był najbardziej stabilny okres w historii klubu przed erą ekstraklasową. Gliwiczanie regularnie plasowali się w środkowej lub górnej części tabeli drugiej ligi, dwukrotnie dochodząc do finałów Pucharu Polski.
Piast dwukrotnie zagrał w finale Pucharu Polski – w 1978 roku przegrał z Zagłębiem Sosnowiec, a w 1983 roku z Lechią Gdańsk, mimo że występował w niższych ligach.
Piast spędził aż 33 sezony w polskiej drugiej lidze, zanim w końcu awansował do Ekstraklasy w 2008 roku. To jeden z najdłuższych pobytów w historii polskiej piłki na tym poziomie rozgrywkowym.
Upadek i odbudowa w latach 90.
Początek lat 90. przyniósł dramatyczny spadek formy. Piast spędził ten okres w trzeciej lidze, a później przyszły jeszcze gorsze momenty. W 1993 roku klub zaniechał prowadzenie drużyny piłkarskiej, co skutkowało wycofaniem zespołu z ligowych rozgrywek. Do 1997 roku Piast nie istniał na piłkarskiej mapie Polski.
Od sezonu 1997/1998 Piast wznowił sekcję piłkarską, która musiała przebijać się od klasy B. W kolejnych latach klub robił szybkie awanse i w 2003 roku ponownie zawitał do drugiej ligi. W latach 1997-2001 osiągnął cztery kolejne awanse – z siódmego do trzeciego poziomu rozgrywek, co pokazuje determinację w odbudowie pozycji.
Konsekwencja i upór w działaniu doprowadziły do reaktywacji pierwszego zespołu sekcji piłki nożnej, a potem do ponownego wprowadzenia drużyny do II ligi. Stało się to w roku 2003.
Ekstraklasowy debiut i pierwsze spadki
Po pięciu sezonach spędzonych w drugiej lidze Piast w końcu awansował do elity. Sezon 2008/09 był historyczny – gliwiczanie po raz pierwszy zagrali w najwyższej klasie rozgrywkowej.
| Sezon | Pozycja w lidze | Uwagi |
|---|---|---|
| 2008/09 | 11. miejsce | Debiut w Ekstraklasie |
| 2009/10 | 16. miejsce | Spadek do II ligi |
| 2010/11 | II liga | Walka o powrót |
| 2011/12 | II liga | Awans do Ekstraklasy |
Zderzenie z Ekstraklasą nie było przyjemne. Jako beniaminek Piast zakończył sezon 2008/2009 na 11. miejscu, a w kolejnym roku gliwiczanie zajęli ostatnie miejsce. Spadek stał się faktem, a klub znów przez dwa sezony grał w drugiej lidze.
Przełomowy sezon 2012/13
Już w pierwszym sezonie po ponownym powrocie do Ekstraklasy Piast błysnął formą i zajął 4. miejsce, co pozwoliło uzyskać grę w europejskich pucharach – kwalifikacjach do Ligi Europy. Wówczas trenerem Piasta był Marcin Brosz, sprawujący tę posadę do 2014 roku. To była pierwsza w historii klubu pozycja premiowana grą na arenie międzynarodowej.
Ranking Piasta Gliwice w tym sezonie pokazał, że klub może walczyć z najlepszymi. Czwarte miejsce w tabeli to najlepszy wynik w historii do tamtej pory.
Lata trudności i stabilizacji
Następne dwa sezony były znacznie gorsze, bo Piast zakończył ligę dwukrotnie na dwunastej lokacie. Pozycja Piasta w rankingu ekstraklasy spadła do średniaków, co budziło frustrację kibiców po udanym debiucie w europejskich pucharach.
Sezony 2013/14 i 2014/15 to czas przebudowy zespołu. Klub szukał nowej tożsamości, stabilizował finanse i budował bazę pod przyszłe sukcesy. Dwunaste miejsca nie satysfakcjonowały, ale zapewniały spokojny byt w lidze.
Wicemistrzostwo – pierwszy wielki sukces
W sezonie 2015/2016 Piast pierwszy raz zachwycił w Ekstraklasie. Pod okiem trenera Radoslava Latala gliwiczanie zdobyli wicemistrzostwo kraju. W tamtym czasie na dystansie całego sezonu lepszą drużyną okazała się tylko Legia Warszawa.
Drugie miejsce w sezonie 2015/16 to przełom w historii klubu – Piast udowodnił, że może regularnie walczyć o czołowe pozycje w lidze.
Rankingi Piasta Gliwice po tym sezonie pokazały klub w zupełnie innym świetle. Z drużyny walczącej o utrzymanie Piast stał się kandydatem do medali. Wicemistrzostwo otworzyło drogę do regularnej gry w europejskich pucharach i przyciągnęło lepszych zawodników.
Historyczne mistrzostwo 2018/19
Sezon 2018/19 – Piast pod wodzą Waldemara Fornalika sprawił niespodziankę i pozbawił tytułu Legię Warszawa. Gliwicki klub zdobył tytuł mistrzowski po raz pierwszy w swojej historii. Piast czekał na tytuł mistrzowski 74 lata.
Po trzydziestu meczach Piast znajdował się na podium, ale strata siedmiu punktów do Lechii Gdańsk i Legii Warszawa wydawała się niemal nie do odrobienia. Gliwiczanie nie poddali się – najpierw ograli na wyjeździe Lechię Gdańsk 2:0, później odprawili z kwitkiem Zagłębie Lubin i Cracovię, a 4 maja odnieśli zwycięstwo w Warszawie, pokonując Legię 1:0.
W grupie mistrzowskiej ekipa z Górnego Śląska nie przegrała ani jednego spotkania. To był kluczowy element sukcesu – konsekwencja i stabilność w najważniejszym momencie sezonu.
Finałowy mecz z Lechem Poznań
Warszawianie zremisowali u siebie z Zagłębiem 2:2, a Piast w starciu z Lechem wygrał 1:0 po golu Piotra Parzyszka i zapewnił sobie tytuł mistrzowski. Do walki zagrzewał Piasta doping 9 913 kibiców zgromadzonych przy Okrzei. Udało się pobić frekwencyjny rekord stadionu.
Dzięki zwycięstwu Piasta pod wodzą Waldemara Fornalika tytuł Mistrza Polski wrócił po 30 latach na Górny Śląsk. Ostatnim śląskim mistrzem był Ruch Chorzów w 1989 roku.
Pozycje po mistrzostwie – stabilizacja w czołówce
Piast zdobył mistrzostwo w sezonie 18/19, wicemistrzostwo w sezonie 15/16 oraz trzecie miejsce w sezonie 19/20. Ranking pozycji Piasta Gliwice w lidze po zdobyciu tytułu pokazuje stabilność na wysokim poziomie.
| Sezon | Pozycja finalna | Trener | Osiągnięcia |
|---|---|---|---|
| 2015/16 | 2. miejsce | Radoslav Latal | Pierwsze wicemistrzostwo |
| 2018/19 | 1. miejsce | Waldemar Fornalik | Pierwsze mistrzostwo Polski |
| 2019/20 | 3. miejsce | Waldemar Fornalik | Brąz po mistrzostwie |
W kolejnych sezonach gliwiczanie regularnie walczyli o miejsca premiowane grą w europejskich pucharach, choć nie zawsze udawało się utrzymać poziom z lat mistrzowskich. Klub przeszedł przez naturalny proces odmładzania kadry i zmiany filozofii gry.
Europejskie puchary i niechlubne rekordy
Mistrzostwo otworzyło drzwi do Ligi Mistrzów, ale debiut był bolesny. W I rundzie eliminacji Ligi Mistrzów Piast musiał uznać wyższość białoruskiego BATE Borysów (1:1, 1:2) i zakończył swój udział w najważniejszym z europejskich pucharów już 17 lipca.
Nigdy wcześniej, odkąd kwalifikacje do Ligi Mistrzów składają się z IV rund, żadna polska drużyna nie odpadła już w I rundzie eliminacji. Piast jest tym mistrzem Polski, który pożegnał się z Champions League najwcześniej także w ujęciu kalendarzowym – pięć dni wcześniej niż Wisła Kraków w 2009 roku.
Porażka z BATE Borysów w eliminacjach Ligi Mistrzów 2019 to najwcześniejsze pożegnanie polskiego mistrza z tymi rozgrywkami w historii.
Obecna pozycja i perspektywy
Obecnie klub funkcjonuje jako solidny klub środka tabeli Ekstraklasy, którego ambicją jest utrzymanie ligowej stabilności pod wodzą trenera Daniela Myśliwca i okazjonalne włączanie się do walki o wyższe cele. Rankingi pozycji Piasta w lidze pokazują, że po euforii mistrzostwa klub wrócił do roli outsidera walczącego o europejskie puchary.
Choć powtórzenie mistrzowskiego sezonu wydaje się dzisiaj trudne, okres po 2019 roku na trwałe ugruntował pozycję Piasta jako jednego z najlepiej zorganizowanych klubów poza ligowym „topem”. Klub buduje na stabilnych fundamentach – nowoczesny stadion, akademia piłkarska, profesjonalne zarządzanie.
Bilans z Legią Warszawa
Bilans 36 oficjalnych meczów między tymi drużynami wynosi 18 zwycięstw Legii, 8 remisów i 10 wygranych gliwiczan, przy stosunku bramek 58:37 na korzyść warszawskiego klubu. Pierwsze zwycięstwo z Legią Piast odniósł dopiero w październiku 2014 roku, pokonując legionistów na własnym boisku 3:1.
Przełomowy moment nadszedł w sezonie 2021/22, kiedy Piast rozbił Legię 4:1 – hat-tricka zaliczył Alberto Toril i jednego gola zdobył Nikola Stojiljković, natomiast w rewanżu także górą był Piast, wygrywając po bramce Damiana Kądziora 1:0.
Podsumowanie osiągnięć ligowych
Pozycje Piasta Gliwice w rankingu historii polskiej piłki zmieniły się diametralnie w ciągu ostatnich 15 lat. Z klubu spędzającego dekady w drugiej lidze Piast stał się mistrzem Polski i regularnym uczestnikiem europejskich pucharów.
- 1945-2008: 63 lata poza Ekstraklasą, w tym 33 sezony w drugiej lidze
- 2008: Pierwszy awans do najwyższej klasy rozgrywkowej
- 2012/13: Czwarte miejsce i debiut w pucharach europejskich
- 2015/16: Wicemistrzostwo Polski – pierwszy medal w historii
- 2018/19: Mistrzostwo Polski – największy sukces w historii klubu
- 2019/20: Brązowy medal – potwierdzenie wysokiej pozycji
Ranking historycznych pozycji Piasta w lidze to historia konsekwentnego wspinania się po szczeblach rozgrywkowych. Od klasy B w latach 90., przez dekady w drugiej lidze, aż po mistrzostwo Polski. Klub udowodnił, że przy odpowiednim zarządzaniu, cierpliwości i wizji nawet zespół bez bogatej tradycji może sięgnąć po najwyższe trofea.
Dziś Piast to stabilny klub ekstraklasowy z ambicjami europejskimi. Pozycja w rankingu może się wahać między środkiem tabeli a walką o czołową szóstkę, ale fundamenty zostały zbudowane solidnie. Gliwiczanie pokazali, że potrafią konkurować z największymi – Legią, Lechem czy Pogonią – i regularnie punktować w bezpośrednich starciach.
